Технологиялық шешімдерді негіздеуді экологиялық сараптау.

Экологиялық сараптау келеслерді қамтиды:

- Өнімнің химиялық құрамын бағалау;

- Жаңа өнімді өндіру барысында пайда болатын қосылыстардың қауіптілігі мен улылығын бағалау;

- Өнімді пайдалану аймақтарында улы қосылыстар мен жанама өнімдерді орналастыру және тарату жағдайларын талдау;

- Жанама өнімдердің табиғи ортада ыдырауын және трансформациялануын бағалау;

- Негізгі өнімде және жанама өнімде улы заттардың бар екендігін анықтауды және таратуды бақылау.

7.5. Өнеркәсіптік объектінің экологиялық паспорты (төлқұжаты)

Өнеркәсіптік объектінің экологиялық паспорты дегеніміз – мекеменің табиғи ресурстарды пайдалануы бойынша мәліметтерді және өндірістің табиғи ортаға әсерін анықтауды қамтитын нормативтік-техникалық құджат.

Ол келесідей бөлімдерден тұрады:

1. Мекеменің орналасқан аймағының қысқаша табиғи-климаттық сипаттамасы;

2. Мекеме туралы жалпы мағлұматтар;

3. Жер ресурстарын пайдалану;

4. Технологиялық процесстердің қысқаша сипаттамасы және өнім туралы мәлімет, материалдық лектердің баланстық схемасы;

5. Материалдық ресурстар мен энергетикалық ресурстарды пайдаланудың, шикізаттың сипаттамасы;

6. Қоршаған ортаға әсер етуші көздердің сипаттамасы;

7. Атмосфераға тасталынатын тасталымдар мен олардың көздерінің сипаттамасы;

8. Су объектілеріне тасталынатын қалдықтар және олардың көздері туралы мәлімет;

9. Топыраққа тасталынатын қалдықтар және олардың көздерінің сипаттамасы;

10. Қатты қалдықтар мен олардыің көздерінің сипаттамасы;

11. Өндірістің қоршаған ортаға әсерін бағалау;

12. Тазарту ғимараттарының сипаттамасы;

13. Мекемеде пайда болатын қалдықтардың сипаттамасы;

14. Полигондар мен жинау орындарының сипаттамасы;

15. Мекеменің экологиялық-экономикалық әрекетін бағалау;

16. Мекеменің қоршаған ортаға тастайтын қалдықтарының шекті ұйғарымды көлемін анықтау;

17. Табиғат қорғау мекемелерінің сипаттамасы;

18. Топырақтың бұзылған қабатын алу және бұзылған жерлерді рекультивациялау;

19. Мекеме көлігі;

20. Ластаушы заттарды қоршаған ортаға орналастырғаны үшін және тасталымдар үшін төлемдер.

Бақылау сұрақтары:

1. Технологияларды экологиялық бағалау тәсілдеріне не жатады?
2. Технология және өнімнің сараптамасы қандай?
3. Жаңа технологиялар, техника және материалдарды экологялық негіздеу қалай іске асады?
4. Технологиялық шешімдерді негіздеуді экологиялық сараптау қалай жасалады?
5. Өнеркәсіптік объектінің экологиялық паспорты (төлқұжаты) деген не?

Әдебиеттер:

1. Н.М.Ларионов, А.С. Рябышенков. Промышленная экология. Учебник. М.: Изд-во юрайт, 2014. – 495с.

2. Дьяконов К.Н., Дончева А.В. Экологическое проектирование и экспертиза: Учебник для вузов – М.: Аспект Пресс, 2002. – 384с.

3. Голицын, А.Н. Основы промышленной экологии. Учебник. М: Академия, 2002.-240с.