Тақырып. Ұңғыманы терең сорапты қондырғымен пайдалану

Жоспар:

1. Ұңғыманы терең сорапты қондырғымен игеруді зерттеу

2. ШТСҚ құрылысын анықтау

 

Қабат энергиясының қысымы түсіп немесе ұңғыма өнімі суланып кетуіне байланысты пайдаланудың механизацияланған тәсілдеріне көшеді.Ол: газлифтілік немесе сораптық (насос) Ұңғыманы сораптық пайдалану кезінде тереңге түсірілетін батырмалы ортадан тепкіш электрлі сорап қондырғысы (БОТЭСҚ) және штангілі ұңғымалық сораптарда (ШҰС) қолданылады.

Өндірілетін ұңғымалар көпшілігі (70-80%).ШҰС жабдықталған, олармен мұнайдың 62-65%өндіріледі. Ұңғыма өнімінің орташа суланғандары 71,3 % құрайды, яғни мұнайдың 1 тоннасына 2 тонна қабат суы келеді.

Минералданған қабат суларын қоршаған ортаның ластануын болдырмау және қысымды ұстап тұру үшін қайтадан қабатқа 3 тоннадай су айдайды.

7- сурет.Терең сорапты қондырғының құрылысы:

Жер бетінде орналасқандары:

8 – крестовин

9 – ұңғы бетіндегі шүмекше

10 – газды жіберетін кері клапон

11– тройник

12 – ұңғы бетідегі сальник

13– ұңғы бетіндегі шток

14 – арқанды асу

15 – тепе –теңдік басы (станок качалка) (СК)

16 – тепе- теңдік (СК)

17 – тіреу

18 – тепе-теңдіктің жүгі (СК)

19 – шатун

20 - кривошипті жүк

21 – кривошиптің өзі

22 – редуктор

23 – қозғағыш шкив

24 – ойыс- ременді байланыс

25 – электрлі қозғалтқыш бұрыштық шанада

26 – қозғалтқыш шкив

27 – рама

28 – басқару блогы

Жер астында орналасқандары:

1 – пайдалану құбыры

2 – соратын клапон

3 – цилиндрлі сорап

4 – плунжер

5 – айдау клапоны

6 – соратын компрессорлы құбыр (СКҚ)

7 – штангалі сор

Жұмыс тәртібі: Плунжердің жоғары қарай жүрісі кезінде айдау клапоны жабылады да, плунжер устіндегі сұйық оның жүріс ұзындығы бойымен жоғары көтеріліп, үш жақты құбыр арқылы (тройник) жинау тораптарына түседі. Осы кезде сораптың сорғыш клапоны ашылады да, ұңғыдағы сұйық сораптың цилиндріне құйылады. Плунжермен штангінің төмен қарай жүрісі кезінде сорғыш клапоны жабылады да, сұйық бағанасының әсері құбырларға беріледі. Бұл кезде айдау клапоны ашылады да, ұңғымадағы өнім плунжер үстіндегі кеңістікке қарай ағады. Одан әрі жоғары қарай плунжер жүрісінің жаңа циклі басталады. Терең сорапты қондырғының жұмысы кезінде штангілер мен құбырларға әр түрлі күш түрлері әсер етеді- штангі мен сұйықтықтың салмағынан статикалық күш, қозғалыстағы салмақтың инерция күші.

Штангілі сорап қондырғысының жабдықтары:

Тербелмелі қондырғы (СК-станок качалка) электрлі қозғалтқыш білігінің айналмалы қозғалысынан штангінің плунжерімен жоғарлы- төмен қозғалысын тудыратын және сұйықты айдау үрдісіндегі күштерді қабылдайтын механизмдер болып табылады.Олар жүк көтергіштерімен жетектеуші конструкциясы бойынша теңгерілу түрі (роторлық немесе балансерлік) мен штоктың жүріс ұзындығының және тербеліс саны бойынша ерекшеленеді.

Тербелмелі қондырғының шифрі:

1 СК 1,5 – 0,42 – 100

3 СК 3 – 0,75 – 400

5 СК 6 – 1,5 – 1600

7 СК 12 – 2,5 – 4000

 

Мұндағы: 1 -жасалуын білдіреді

СК – тербелмелі қондырғы

1,5 – жүк көтергіштікті білдіреді (т)

0,42 – шток жүрісінің максимал ұзындығы (м)

100 – редуктор білігіндегі ең үлкен айналу моментін білдіреді

Сораптың екі түрі болады:

1. салынбайтын (құбырлық) НСН-насос скважинный невставной

2. салынатын сораптар НСВ-насос скважинный вставной-1,2

НӘ /4,5/, ҚӘ /5/