Билет №27
1. Стабилитрон. Арналуы, сипаттамасы, көрсеткіштері.. Стабилитрон және стабистор тұрақты токтың сызықты емес тізбектерде кернеуді тұрақтандыру үшін қолданылады. Стабилитронның стабистордан айырмашылығы кернеуді тұрақтандыру үшін ВАС-тың қай тармағы алынатығында. Шамасы жоғары кернеулерді (U>3В) тұрақтандыру үшін ВАС-тың кері тармағын (АВ участкісін) пайдаланады. Міне, осы мақсатпен қолданылатын диодтар стабилитрондар деп аталады.Стабилитронның негізгі параметрлеріне жататындар келесі:
|
- берілген ток мәнінде номиналды тұрақтандыру кернеуі; 
- берілген ток мәніндегі дифференциалдық кернеуі; 
- тұрақтандырудың минималь жарамды тоғы; 
- максималь жарамды шашырайтын қуат; 
-тұрақтандырудың кернеуінің температуралық коэффициенті [K-1] өлшем бірлігімен беріледі де өтіп кеткен дәрежесі (2.3) өрнек бойынша:
,бұл жерде 
- 
аралықта температура өзгергендегі Uтұрақ ном.- номинал мәнінен Uтұрақ кернеуінің ауытқуы.Кернеудің екі полярлы тұрақтандыру схемаларында симметриялы стабилитрон қолданылады, оның белгіленуі келесі: 
8- Сурет. ШӨ стабилитронның ВАС-ы:U- аспаптың шықпаларындағы кернеу;Uтұрақ- тұрақтандыру кернеуі;I- стабилитрон арқылы жүретін ток.ШӨ стабилитронда ВАС-тың жұмысшы учаскесі оның е—ды – кемтіктік өткелінің электрлік тесіп өтілуіне сәйкесті болатын кері кернеулердің тар аймағында жатыр. Тесіп өту механизм туннельдік эффектпен, немесе соққы иондау және көшкіндік тесіп өтумен түсінідіріледі. Сонымен, ШӨ стабилитронда Uтұрақ шамасы тәжірибе жүзінде электрлік тесіп өту кернеудің шамасымен дәлдеседі.
