Билет. 108-109 сурет.

Препараттың аты: лимфа түйіндегі ретикулярлы тін

Зертттеу объекттісі:

1) ретикулярлы жасушалары;

2) боз зат бауларының лимфоциттері;

3) қан тамырлары.

Сипаттамасы: Ретикулярлы тін арнайы қызмет атқаратын меншіккті дәнекер тініне жатады. Ретикулярлы тін құрамында ретикулярлы жасушасымен аргирофильді (ретикулярлы) талшықтары болатын, тор тәрізді құрылым. Ретикулярлы жасуша өсінділі, өзі аттас талшықтармен байланысып, қан жасушаларын түзетін мүшелердің стромасын қалыптастырып, оларға микро қоршау болып саналады. Ретикулярлы жасушалары ретикулярлы талшықтарды синтездейді. Аргирофильді топтағы талшықтар: меншікті аргирофильді және преколлаген талшықтары түрінде кездеседі. Ретикулярлы талшықтардың коллаген талшықтарынан айырмашылығы құрамында күкірт, липидтер мен көмірсулардың конц-ясы өте жоғары.

Қызметі: Қорғаныштық

 

 

32 билет

1. Гиалинді шеміршек

1- шеміршек қабы 2- жас жасушалары орналасқан аймағы 3- изогенді топтар 4- негізгі зат 5- базафилды қабаттары

2.Гемотаксин эозин

3. Гиалинді шеміршек тіні әйнек тәрізді,мөлдір. гиалинді шеміршек тіні тыныс алу жолдарында, төс сүйегі мен қабырғаның байланысқан жерінде және көмекейде кездеседі. шеміршек тінің сытрқы қабында қан тамырлары болады, сыртқы қабы перихондрий д.а. ішкі бөлігінде жасушалары топтасып изогенді топты құрайды.

4. тіректік, Механикалық

 

 

33-билет

Аты: Эластинды шеміршік

Зерттелетін объект:

1-шеміршік қабы

2-жас шеміршек аймағы

3-жасушалардың изогенді топтары

4-эластин талшықтары

Сипаттамасы:Шеміршек тіндері: гиалинді, эластинді, талшықты болып бөлінеді. Эластинді талшықтардың пішіні тегіс емес,иіліп майысқан бөлігі бар мүшелерде: құлақ жарғағында, көмекейде орналасқан. Түсі сарғыш, гиалинді шеміршек тәрізді мөлдір емес, перихондримен қапталған. Жасушалары изогенді топты құрайды. Аралық заты құрамында эластинді талшықтар болады.

Қызметі: иілгіштік, майысқыштық қасиет береді.зз

 

№ 35 билет

Препарат аты: қабыршақты сүйек тіні. Остеон қабаты

Зерт обьектісі: 1- остеондар

2-Остеондардың өзектері

3-Аралық пластинкалар

Сүйек диафизінің 3қабатын: сыртқы жалпы пластинкаларын(периост), ортаңғы остеондар жүйесін, ішкі жалпы платинкаларын (эндост) ажыратады.

Сыртқы пластинкаларында Фолькманов каналдары орн, бұлардан қан тамырлары остеондарға енеді.

Ортаңғы қабаты остеондар жұйесінен тұрады. Бұлар концентрлі шеңберлер түрінде орналасқан остеоциттер тізбегінен тұратын құрылымдар. Әрбір остеондардың сыртын шектеп тұратын дәнекерлеуші сызықтарды көруге болады. Остеондардың ортасында қан тамырларының өзектері болады. Остеондар араларында аралық пластинкалар орн.

Қызметі: қорғаныш, тірек.

 

36-билет

Аты: Сүйектің мезенхимадан дамуы

Зерттелетін объектісі:

1-мезенхима

2-остеоцит

3-остеобласт

4-қан тамыры

Сипаттамасы: Сүйек тіні 2 жолмен дамиды: тура және тура емес. Тура остеогенез - сүйектің мезенхимадан дамуы.4-сатыдан тұрады.

1) Мезенхима жасушасынан сүйек аралығы заттары қалыптасып,остеобластқа айналады.

2)Сүйек аралық заты түзіледі. ЖАЗ-остеобласттан остеоциттер, ал сыртында қалғаннан сүйек қабы түзіледі.

3)ЖАЗ кальцильденеді,Са тұзының сіңірілуі

4) Сүйектің түзілуі мен өлуі. Сүйек пластинкалары мен остеондардың түзілуі.

Қызметі: Тіректік, механикалық.

 

№ 38 билет

Препарат аты: Миокард кесіндісі

Зерт обьектісі: 1-қыстырма дискілер

2-Жиырылғыш кардиомиоциттер

3-Қалыптаспаған борпылдақ дәнекер тіні мен қан тамырлары

Жүрек миокардындағы жасушалар- кардиомиоциттер. Олардың бірнеше түрі бар: жиырылғыш, өткізгіш, аралық және секреторлық.

Миокардтың құрамындағы өткізгіш кардиомиоциттер өте ірі, цитоплазмасы ашық түсті.

Жиырылғыш кардиомиоциттер пішіні цилиндр тәрізді, бір бірімен қыстырма диск арқылы байланысқан. Ортасында ядросы орн, түйіршіксіз эндоплазмалық тор жақсы дамыған. цитоплазмасында көлденең жолақты болып көрінетін миофибриллалар болады, олар актин мен миозин филаменттерінен құралған. Кардиомиоциттер бүйір жақтарымен нексус арқылы байланысып анастомоз құрайды.

Қызметі: өткізгіш, жиырылғыш.

 

 

39-билет

1-өсінділі нейрондардағы нейрофибриллалар

2-(1-нейрофибриллалар,2-ядро,3-нейрон өсіндісі)

3-нейрондарды күміс тұзымен бояғанда цитоплазмасында қара түсті жіңішке жіпшелері көрінеді. Бұл – нейрофибриллалар. Нейрон денесінде тығыз тор тәрізді, ал өсінділерінде –параллель жатады. Диаметрі 6- 10.

Нейрофилламенттермен, нейротүтікшелерден тұрады.

4-қызметі – невр импульсін өткізу

 

№40 билет

Препарат аты: жұлынның қозғалтқыш нейрондарының цитоплазмасындағы базофильді заттың түйіршіктері

Зерт обьектісі: 1-базофильді заттың түйіршіктері

2-Ядро

3-Ядрошық

Нейрондарды арнайы бояулармен бояғанда цитоплазмасында базофильді боялған түйіршіктер көрінеді. Бұларды хроматофильді субстанция немесе Ниссль заты деп те атайды. Мұндай түйіршіктер денесі мен дендриттерінде болады, ал аксондарында болмайды. Себебі, аксонда белок синтездейтін органеллалар болмайды. Яросы мен ядрошығы ашық түсті көрінеді. Базофильді түйіршіктері түйіршікті эндоплазмалық тор мен рибосомалар екені анықталған.

Қызметі: белок синтезіне қатысады.

 

41 билет

1. Миелінді нерв талшықтары. Ранвье буылтығы

1-ранвье буылтыңғы 2-білікті цилиндр 3- миелен қабығы 4- базальды мембрана

2. Осмимен қышқылы

3. нерв талшықтары екіге бөлінеді Миілінді және миілінсіз болып. Миілінді талшықтардың сырты нейролиммоциттермен қоршалған, біліктік цилиндрі біреу. препараттан ранвье буылтығын көруге болады.

4. Импульсті тез өткізеді