ЩЖМ-ң шартындағы ақпараттық технология

Қазақстандағы қазіргі кездегі білім жүйесінің қиындығына қарамай негізгі және шағын кешенді мектептерді компьютермен жабдықтандыру негізгі мәселенің бірі болады.

Қазіргі кезде компьютерлік сыныптарының пайда болуы бүкіл оқу жүрісіне әсер етеді. Бұл амал әр түрлі жас деңгейлі балаларды оқыту жағдайында ең тиімді болады немесе мұғалімге бірнеше жанаспада жұмыс істеуіне қолайлы.

Жеке пәндерді оқу кезеңінде қолдана алатын оқу маңызды бағдарламалық құралдары қазіргі уақытта ақпараттық технология негізінде жасалуда. Сабақтың компьютерлік қолдауына ерекше назар аударылады. Оқу жүйесінде компьютерлік қолдануының бірнеше түрін жекелеуге болады. Жекелегенде компьютерлік тест арқылы білімді анықтау, электрондық оқулықтар, сабақтың үлгілерімен қоса оқыту бағдарламалары. Бұл оқыту құралдарын шағын кешенді мектептерде де қолдануының потенциалдық мүмкіндігі бар.

Оқыту жүйесінде компьютерлік өнімдерін енгізу және практикалық қолдануы оқу сазының деңгейін, оқушылардың оқу-танымдық қызметінің тиімділігін арттырады.

Электрондық оқулық қолданып жүргізген сабақтардың әдістері әр түрлі болады, мысалы, жаңа білім беру және оны бекіту (20 минут компьютермен оқыту). Алдымен дәстүрлі әдіс бойынша басқан тест арқылы оқушылардың білімі анықталады. Жаңа тақырыпқа көшкен кезеңде оқушылар жұптасып, компьютердің алдына отырады, оны жұмысқа қосады да жоспарымен, тараудың құрылыстық өлшемімен мұғалімнің жетекшілігінде жұмысты бастайды.

Біріктірілген сабақта электрондық оқулық арқылы оқыған материалды қайталау және жинақтау өткізіледі (15-17 минут).

Бұл нұсқа қорытынды сабақтарда тиімді сабақтың барысында бірнеше тараудың мазмұнын қарап шығып, түсініктердің туындысын нақтылап, ең басты фактілерді және оқиғаларды қайталауын, себеп – салдар байланысын анықтауын талап етеді.

Мұндай сабақта оқушылардың бірлесіп жұмыс істеу мүмкіндігі болу керек (мұғалімнің ттүсіндіруімен), сонан соң жұптап мұғалімнің тапсырмасы бойынша, кейін жеке (кезекпен) жұмыстар жасалады.

Жеке сабақтар жаңа тақырыпты оңаша үйренуге арналады да, оның қорытындысы бойынша параграфтың өздік схемасын жасауға мүмкіндік береді. Бұл жұмыс оқушылардың топтарымен жүргізіледі. Сабақтың қорытындысында (10 минут) оқушылар өздерінің нұсқасымен салыстыра отырып, тараудың электрондық формуласына назарларын аударады. Сонымен бастауыш мектеп жасынан бастап оқушыларды сабақта зерттеу жұмысына қатыстырады.

Электрондық оқулық қолданудан басқа сабақтың құрылымдық формуласы сабақтан тыс уақытта да кемшілікті жоюға көмек береді.

Шағын кешенді мектебінің шартында ақпараттық технологиялар:

оқушыларға ақпараттың дәстүрсіз деректеріне мүмкіндік ашады;

жеке жұмыстың тиімділігін көтереді;

білім, білік, дағдыларын қалыптастыруда шығармашылықпен жұмыс істеудің жаңа мүмкіндіктерін береді.

Орыс және қазақ тілдерінде оқу жүйесін ұйымдастыруда бағдарламалық қамтамасыз ету мүмкіндігін қолдануға тоқтала кетейік. Орыс және қазақ тілі сабақтарында мәтіндік редакторды келесі оқу қызметін орындауында қолдануын қарастырайық:

жазба жұмыстарын орындау: мәтіндік редактордың алуан қызметін қолданып, оқушылардың оқу материалын жазба түрінде мазмұндау дағдысын дамыту керек (жіберілген әріпті, тыныс белгілерін қою, орфографиялық сөздік, оқыған орфограмма пайдалана отырып жазғанды тексеру, т.б.);

жазу және оқу дағдыларын қолдау және жетілдіру, экранда да, қағазда да өзінің әдебиет жұмыстарының құрылуына, жаңартуына, өзгертуіне сенім қатынаспен қарау.

Осыған қоса оқушыларға қателерін өзгерту, дұрыстау үшін қажетті уақытта орфографиялық ережелерді, орфограммаларды экранға шығару орынды. Бұл кезде оқушылар сөздің дұрыс және қате жазылуы ақпаратына ие болуы керек.

Орыс және қазақ тілінде бағдарламалық қамтамасыз ету оқушылардың шығармашылық мүмкіндігін, оқытуда өз бетімен жұмыс істеуін, ойлау, зерттеу қабілеттерін дамытады, оқу ақпаратын жүйелеу қызметін, оқыған тақырыптарның эстетикалық және көрнекілік мазмұнын кенейтеді, даралап оқытуда жеке – бағдар аспект кіргізеді, оқу қызметінің мәдениетін дамытады.

Осы технологиямен жұмыс істейтін мұғалімнің үнемі өзінің әдістемелік шеберлігін нығайтуы – оқушыларға сапалы білім берудің негізгі шарты болып табылады.