Берілістердің негізгі көрсеткіштері

 

Барлық берілістердің негізгі корсеткіштері - олардың қуаты мен жылдамдық шамасы, беріліс саны және пайдалы эсер коэффициенті.

Механика теориясы курсынан белгілі,айнымалы бөлшектің сызықтық немесе шеңберлік жылдамдыгым олардың айналу осінен қашықтығына және бұрыштык жылдамдығына байланысты табуға болады:

D - айналмалы дененің диаметрі, п, ω – айналу, немесе бұрыштық жылдамдық. Осы сызыктық жылдамдық векторының бойымен шеңберге жанама (радиусқа перпендикуляр) эсер ететін күшті шеңберлік күш деп атаймыз. Олардың қуатпен және сызықтык жылдамдықпен байланысын төмендегіше өрнектеуге болады:

,

F -шеңберлік күш, Н;

v - сызықтық жылдамдық м/с.

Егер білікке әсер ететін күш моменті белгілі болса, онда шеңберлік күш:

.

Сондай-ақ көптеген жағдайларда есептеу кезінде қуат пен күш моментінің қатынасын білген жөн. Егер қуат киловатт олшемімен берілгенде былай жазуға болады

Р - қуат Вт олшемінде;

ω - бұрыштық жылдамдык, с ^-1

Т - айналдырушы момент, Н ∙;м.

Жоғарыда айтылған берілістердің негізті корсеткіштерінің бірі олардың беріліс саны. Берілістердің беріліс саны деп жетекші және жетектегі дененің айналу жылдамдықтарының қатынасын айтады.

и - берілістердің беріліс саны.

Берілістердің пайдалы әсер коэффициенті әдеттегідей пайдалы қуаттың жүмсалған қуатқа қатынасынан табылады.

.

Сатылы орналасқан бірнеше берілістердің жалпы пайдалы эсер коэффициенті олардың әрқайсысының пайдалы әсер коэффициенттерінің көбейтіндісіне тең:

η_Σ - берілістердің жалпы пайдалы әсер коэффициенту η_l, η₂, η₃,..., η _n -жеке берілістердің пайдалы әсер коэффициенті, сондай-ақ берілістердің жалпы беріліс саны да осылай табылады:

и _Σ = u₁и₂u₃...u_n

и _Σ - берілістің жалпы беріліс саны;

и₁ и₂ и₃,..., и_n - жеке берілістердің беріліс саны.