Вучэбна-практычныя матэрыялы. Заданне 1. Адзначце сказы,у якіх выдзеленыя словы — злучнікі:
Заданне 1. Адзначце сказы,у якіх выдзеленыя словы — злучнікі:
Заданне 2. Пры спісванні сказаў устаўце патрэбныя злучнікі і злучальныя словы. Вызначце від даданых частак. Скажыце, якімі членамі сказа з’яўляюцца злучальныя словы, да якіх часцін мовы яны належаць. 1. Мы прыходзім у свет, … уславіць яго, усё аддаць за жыццё і змаганне (Н.Тарас). Бываюць такія людзі,.., здаецца, і не вызначаюцца нічым асаблівым, а вельмі вабяць да сябе (Я.Брыль). 3. Андрэй ішоў між тоўстых бяроз, … нізка звесілі сваё тонкае вецце (А. Чарнышэвіч). 4. … і змораныя былі нашы падарожнікі, але перад такім незвычайным паляваннем забыліся на ўсё на свеце (Я.Маўр). 5. … прайшло маленства, там пачынаецца радзіма (К. Чорны). 6. З Іванам Дамінікавічам мы бачыліся і размаўлялі часцей за ўсё вечарамі, … ён і сам адпачываў ад напружанай працы (К. Крапіва). 7. Салдат разгаварыўся з Панасам, распытаў, … ён такі, за што забралі (Я.Колас) 8. … ў Айчынную вайну туга душу маю сціскала — нібы праз дымную сцяну прыходзіў да мяне Купала (Э. Агняцвет). 9. Мы не хочам жыць так далей, … жылі нашы дзяды (Я. Колас) 10. Чалавечае шчасце вялікае, быццам сусвет, … ствараюць яго не адзінкі — мільёны людзей (Е. Кірыенка). 11. У вёсцы Пасадзец пабудавана прасторная сярэдняя школа, … прысвоена імя Змітрака Бядулі (М. Хведаровіч).
Заданне 3. Спішыце, падкрэсліце злучальныя словы. Скажыце, да якой часіцны мовы яны належаць, якую сінтаксічную ролю ў сказе выконваюць. Пастаўце прапушчаны знакі прыпынку, растлумачце іх. 1. Густы туман што нібы белым дымам пакрываў пасеку і будынкі пачаў марудна і непрыкметна спаўзаць у нізіну (А.Стаховіч). 2.Ваолдзька пазіраў на палеткі і адчуваў як зеленавата-жоўтыя хвалі выклікаюць у сэрцы прыліў радасці (М. Гарэцкі). 3. Іван Мележ шчыра расказваў як ён працаваў над раманам «Людзі на балоце» (М. Аўрамчык). 4. Хоць чалавек ён і не гаваркі аднак яго любяць паслухаць і старыя і малыя. (Р. Сабаленка). 5. І з хваляваннем кожны з нас ступіў на бераг запаветны дзе вырашаўся ў грозны час у бітвах лёс усёй планеты (М.Танк). 6.Станіслаў не помніў як ён вылез з агародчыка і амаль бегам накіраваўся да сакратара камсамольскай арганізацыі (П.Пестрак). 7. І чым далей тым бачу болей я камбайнёраў маладых (Я.Брыль). 8. Ды яна насцярожана чакала чым скончыцца яе маўчанне (І. Шамякін). 9 Непрыкметна зараснікі хвойніку і бярэзніку якія стаялі па баках дарогі перайшлі ў густы векавы бор (М.Гамолка). 10. Ужо кіламетраў пяць прайшоў дзед Талаш калі пачало ўзыходзіць сонца (Я. Колас). 11. Пасля некалькіх шэрых дзён і цёмных начэй надышла ясная яноч калі святло месяца купалася ў струменях Нёмана і рассыпаючыся на мільярды іскраў плыло і плыло — хваліста, мігатліва (П.Пестрак). 12. Потым снег пачаў ісці так густа што на пенчуках на валунах з’явіліся пухнатыя белыя шапкі (М. Лынькоў).
Заданне 4. Зрабіце марфалагічны разбор злучніка ў сказе. 1.Стары так кіпеў, што Яўхім не стаў спрачацца. 2. Не шкадуюць рук музыкі, а танцоры — рук і ног.
|
