Студопедия Главная Случайная страница Обратная связь

Разделы: Автомобили Астрономия Биология География Дом и сад Другие языки Другое Информатика История Культура Литература Логика Математика Медицина Металлургия Механика Образование Охрана труда Педагогика Политика Право Психология Религия Риторика Социология Спорт Строительство Технология Туризм Физика Философия Финансы Химия Черчение Экология Экономика Электроника

Эълалы فَرَّ يَفِرُّ мысалына байланысты айтылған.





Мисал و;

أَوجَبَ يُوجِبُ масдары اِيْجَابٌ было اِوْجَابٌ міндетті ету.

أَوْجَبَ – мазий أَوْجِبْ – амр хазир
يُوجِبُُ – музариъ لِيُوجِبْ – амр ғайиб
مُوجِبٌ – фаъил لا تُوْجِبْ – нахий
مُوجَبٌ – мафъул مُوجَبٌ исм заман, исм макан, масдар мимий
لَم يُوجِبْ – жахд  
لا يُوجِبُ – нафий  

Мисал ـيـ;

أَيْسَرَ يُوسِرُ масдары اِيْسَارٌ бай болу.

أَيْسَرَ – мазий أَيْسِرْ – амр хазир
يُوسِرُ – музариъ لِيُوسِرْ – амр ғайиб
مُوسِرٌ – фаъил لا تُوسِرْ – нахий
مُوسَرٌ – мафъул مُوسَرٌ исм заман, исм макан, масдар мимий
لَم يُوسِرْ – жахд  
لا يُوسِرُ – нафий  

Мазий және амр хазирден басқа жіктелулерде و әрпі ـيـ әрпінен өзгертіліп келген. Негізінде يُيْسِرُ مُيْسِرٌ مُيْسَرٌ болған.

Ажваф و;:

أَقَامَ يُقِيْمُ масдары إِقَامَةٌ тұрақты өмір сүру, аяғына тұрғызу, икама тәкбірін айту (намаздың басталуы туралы). إِِقَامَةٌ алғашқыда إِقْوَامٌ болған. Огласовку و әрпінің харакаты алдыңғы әріпке өткізілген. و әрпінің негізінде харакаты болған, мұнда оның алдында фатха келген, сондықтан و әрпі ـيـ әрпіне өзгертілген: إِقَاامٌ. Екі алифтың арасында қатар келген екі сүкун пайда болды, олардың бірі түсірілген: إِِقَامٌ. Түсірілген ا орнына ة әрпі қойылған: إِقَامَةٌ.

أَقَامَ – мазий أَقِمْ – амр хазир
يُقِيمُ – музариъ لِيُقِمْ – амр ғайиб
مُقِيْمٌ – фаъил لا تُقِمْ – нахий
مُقَامٌ - мафъул مُقَامٌ исм заман, исм макан, масдар мимий
لَم يُقِمْ – жахд  
لا يُقِيْمُ – нафий  

Мазий:

أَقَامَ أَقَامَا أَقَامُوا أَقَامَتْ أَقَامَتَا أَقَمْنَ أَقَمْتَ أَقَمْتُمَا أَقَمْتُمْ أَقَمْتِ أَقَمْتُمَا أَقَمْتُنَّ أَقَمْتُ أَقَمْنَا.

Тоғыз жіктелуде екінші түбір әріп түсірілген. أَقَامَ негізінде أَقْوَمَ болған. Ол يَخَافُ эълалына ұқсас болып келеді. يُقِيْمُ негізінде يُقْوِمُ болған. Кәсра و үшін айтуға қиындық тудырады. و әрпінің кәсрасы алдыңғы әріпке өткізіледі: يُقِوْمُ. و сүкунды, оның алдында кәсра келген, сондықтан ол ـيـ әрпіне ауыстырылады - يُقِيْمُ:

يُقِيْمُ يُقِيْمَانِ يُقِيْمُونَ تُقِيْمُ تُقِيْمَانِ يُقِمْنَ تُقِيْمُ تُقِيْماَنِ تُقِيْمُونَ تُقِيْمِيْنَ تُقِيْمَانِ تُقِمْنَ أُقِيْمُ نُقِيْمُ.

Екі жам мүәннаста екінші түбір әріп түсірілген.

مُقِيْمٌ негізінде مُقْوِمٌ – музариъ етістігінің эълалы сияқты. مُقَامٌ - مُقْوَمٌ мазий етістігі сияқты.

Ажваф ـيـ;:

أَرَابُ يُرِيْبُ масдары اِرَابَةٌ адамды күмандандыру.

أَرَابَ – мазий أَرِبْ – амр хазир
يُرِيْبُ –музариъ لِيُرِبْ – амр ғайиб
مُرِيْبٌ – фаъил لا تُرِبْ – нахий
مُرَابٌ – мафъул مُرَابٌ исм заман, исм макан, масдар мимий
لَم يُرِبْ – жахд  
لا يُرِيْبُ нафий  

Барлық жіктелулер мен эълалында – أَقَامَ يُقِيْمُ эълалына ұқсас болып келеді.

Нақис:

أَهْدَى يُهْدِى масдары اِهْدَاءٌ сыйлау (біреуге), Меккеге құрбандық жіберу. اِهْدَاءٌ негізінде اِهْدَاىٌ. ـيـ әрпі һамзаға өзгертілген.

أَهْدَى – мазий أَهْدِ – амр хазир
يُهْدِى – музариъ لِيُهْدِ – амр ғайиб
مُهْدٍ – фаъил لا تُهْدِ – нахий
مُهْدًا – мафъул مُهْدًى исм заман, исм макан, масдар мимий
لَم يُهْدِ – жахд  
لا يُهْدِى – нафий  

أَهْدَى негізінде أَهْدَيَ болған, يُهْدِى - يُهْدِيُ, مُهْدٍ – مُهْدِيٌ.

Олардың эълалдары رَمَى يَرْمِى رَامٍ эълалына ұқсас. مُهْدًى негізінде مُهْدَيٌ. Эълалы مَرْمًى эълалына ұқсас.

Лафиф:

أَرْوَى يُرْوِى масдары أِرْوَاءُ сусын ішкізу, шөл қандыру.

أَرْوَى يُرْوِى مُرْوٍ مُرْوًى لَم يُرْوِ لا يُرْوِى أَرْوِ لِيُرْوِ لا تُرْوِ مُرْوًى.

Барлық ережелерде أَهْدَى يُهْدِى сөзімен ұқсас келеді.

Лафиф ـيـ:

أَحْيَى يُحْيِى масдары أِحْيَاءٌ аяққа тұрғызу, тірілту.

أَحْيَى يُحْيِى مُحْيٍ مُحْيً لَم يُحْيِ لا يُحْيِى أَحْيِ لِيَحْيِ لا تُحْيِ مُحْيً.

Эълалы أَهْدَى يُهْدِى эълалына ұқсас.

Мултавий:

أَوْصَى يُوصِى масдары أِيْصَاءٌ бұйыру, өсиет ету.

أَوْصَى يُوصِى مُوصٍى مُوصًى لَم يُوصِ لا يُوصِى أَوْصِ لِيُوصِ لا تُوصِ مُوصًى.

أِيْصَاءٌ негізінде أِوْصَايُ болған. مِيْجَاءٌ сияқты.

Мултавий ـيـ;:

أَيْدَي يُوْدِي масдары أِيْدَاءٌ көмектесу.

أَيْدَي يُوْدِي مُودٍ مُودًى لَم يُودِ لا يُودِي أَيْدِ لِيُودِ لا تُوْدِ مُودًى.

يُودِي негізінде يُيْدِيُ болған. ـيـ сүкунды, ал оның алдында замма келген, ـيـ әрпі و әрпіне өзгертіледі: يُوْدِيُ. Замма ـيـ үшін айтуға қияндық туғызады, оның заммасы түсіріледі.

(Мафъул және исм заман, исм макан төмендегідей екі вариантта жіктеле алады:

مُودًى مُودَيَانِ مُودَوْنَ مُودَاةٌ مُودَاتَانِ مُودَيَاتٌ

مُودًى مُودَيَانِ مُودَوْنَ مُودَيَةٌ مُودَيَتَانِ مُودَيَاتٌ

Бірінші вариантта әйел тегінің жекеше және екілік түрінде ـيـ харакатты болған, ал оның алдында фатха келген. Сондықтан ـيـ әрпі ا әрпіне ауыстырылған – ауд. еск.)

أَيْدَى мажхулы: أُودِيَ. أَيْدَى бұрынғы алғашқы қалпына келтіріледі: أَيْدَيَ. Соңғы әріптен бұрынға әріпке кәсра қойылады:أَيْدِيَ. оның алдында келген әр әріпке замма қойылады: أُيْدِيَ. ـيـ сүкунды, оның алдында замма келген, ـيـ әрпі و әрпіне ауыстырылады – أُودِيَ:

أُودِيَ أُودِيَا أُودُوا أُودِيَتْ أُودِيَتاَ أُوْدِيْنَ أُودِيْتَ أُودِيْتُمَا أُودِيْتُم أُودِيْتِ أُودِيْتُمَا أُودِيْتُنَّ أُودِيْتُ أُودِيْنَا.







Дата добавления: 2015-09-07; просмотров: 483. Нарушение авторских прав; Мы поможем в написании вашей работы!




Аальтернативная стоимость. Кривая производственных возможностей В экономике Буридании есть 100 ед. труда с производительностью 4 м ткани или 2 кг мяса...


Вычисление основной дактилоскопической формулы Вычислением основной дактоформулы обычно занимается следователь. Для этого все десять пальцев разбиваются на пять пар...


Расчетные и графические задания Равновесный объем - это объем, определяемый равенством спроса и предложения...


Кардиналистский и ординалистский подходы Кардиналистский (количественный подход) к анализу полезности основан на представлении о возможности измерения различных благ в условных единицах полезности...

Шов первичный, первично отсроченный, вторичный (показания) В зависимости от времени и условий наложения выделяют швы: 1) первичные...

Предпосылки, условия и движущие силы психического развития Предпосылки –это факторы. Факторы психического развития –это ведущие детерминанты развития чел. К ним относят: среду...

Анализ микросреды предприятия Анализ микросреды направлен на анализ состояния тех со­ставляющих внешней среды, с которыми предприятие нахо­дится в непосредственном взаимодействии...

Машины и механизмы для нарезки овощей В зависимости от назначения овощерезательные машины подразделяются на две группы: машины для нарезки сырых и вареных овощей...

Классификация и основные элементы конструкций теплового оборудования Многообразие способов тепловой обработки продуктов предопределяет широкую номенклатуру тепловых аппаратов...

Именные части речи, их общие и отличительные признаки Именные части речи в русском языке — это имя существительное, имя прилагательное, имя числительное, местоимение...

Studopedia.info - Студопедия - 2014-2026 год . (0.011 сек.) русская версия | украинская версия