Операциядан (струмэктомиядан) соңғы асқынулар

1. Техникалық қ ателіктері:

а) тө менгі қ алқ ан артерияларын безден алыста байлау дыбыс байламдарының шала салдануына, салдануына ұ шыратады.

б) Қ алқ анша маң ы бездерін алып тастау. Бұ ндай жағ дайда ауруғ а 1-4 мл. кү ніне бір реттен қ алқ анша маң ы бездің гормонын -паратиреоидинді егу қ ажеттігі туады. Егер гормон болмаса 5-10 мл. 10% хлорлы кальцийді қ анғ а егу қ ажет, ауруғ а кальцийлі сулар ішкізіледі.

В.А.Оппель тетанияғ а ұ шырағ андарғ а қ айнатылып майсыздандырылғ ан сү йектің 3-4 см. х 0, 5-0, 6 см. бө лшектерін тері астына енгізуді ұ сынғ ан. Сү йектен шығ атын кальций оның ағ задағ ы кемістігін толтырады.

в) Жарадан қ ан ағ у. Струмэктомиядан соң тігілген жараның астына дренаждар қ алдырылады. Егер олар қ алдырылмаса тері астына жиналғ ан гематома кең ірдекті қ ысып асфиксияғ а ұ шыратуы мү мкін. Сондық тан мойын гематомасын ашып байлаусыз кан тамырын байлау ү шін қ айталанып жедел операция орындалады.

Егер қ алқ анша безінің барлық бө лшектері тегіс алынып тасталынса оның кемістігі - гипотиреоз байқ алады. Бұ ндай ауруларғ а қ алқ анша безінің гормоны -тиреоидин егіледі.

7.2. ДИФФУЗДЫ УЛЫ ЖЕМСАУ

Бұ л ауру туралы бірінші хабар 1722 ж. жарияланғ ан. Осы жылы Сент-Ивен кө зі бадрақ танғ ан ү ш адамды тексеріп, оның себебі кө з майының ісінуі деп санағ ан. 1736 ж. ағ ылшын маманы Перри (Parry) қ алқ анша безі ү лкейгендердің жү регі қ оса ү лкейетіндігін, жү рек соғ уы жиіленетіндігін жазғ ан. 1835 ж. ағ ылшын дә рігері Гревс (Graves) " бадырақ кө з симптомын" ұ сынғ ан.

Дә рігер Карл Базедов тиреотоксикоз ауруының негізгі 3 симптомын - Базедов ү штігін-бадырақ кө зді, қ алқ анша безінің ө суін жә не журек соғ уының шапшаң данатындығ ын кө рсеткен.

Тиреотоксикоз немесе диффузды жемсау деген қ андай ауру?

Бұ л қ алқ анша безінің жағ дайы бұ зылуымен байланысты ерекше ауру. Ауру безден шығ атын гормонның (тиреоидиннің) кө беюімен байланысты.

Кө бінесе аурудың басталуына психикалық жарақ аттар себеп болады. Ер адамдар ә йелдерден 10 рет сирек ауырады. 91, 3% ә йелдерде, 9, 7% еркектерде кездеседі. 15-40 жастар арасындағ ы адамдар жиі ауырады. Ә сіресе қ ала тұ рғ ындары.

Аурудың сыртқ ы кө рінісі ерекше. Оның кө здері бадырайғ ан, жү регінің соғ уы жиі, дене қ ызуы жоғ ары, сыртқ ы пішіні сескенген адамғ а ұ қ сайды:

1) Жедел, ауыр травмадан басқ а ұ зақ қ а созылатын психикалық ә серлер де Базедов ауруына себеп бола алады.

2) Инфекциялық аурулар (тұ мау, баспа)

3) Эндокринді бұ зылыстар салдарынан да басталады. Ө йткені қ алқ анша безі басқ а бездермен тығ ыз байланысты. Аналық ұ рық бездерінің, гипофиздің, бү йрек ү сті безінің кемістіктері қ алқ анша безінде патологиялы ө згерістер басталуына қ олайлы жағ дай туғ ызады.

4) Кейде қ арапайым жемсаудың тиреотоксикозғ а айналуы да мү мкін

5) Қ алқ анша безінің қ абынуы (тиреоидит) немесе жемсаудың қ абынуы (струмит) да тиреотоксикоз басталуына себеп бола алады.

6) Йод-Базедов себептері - йодпен емделудің қ ате орындалуы. Люголь ерітіндісін, йод тұ ндырмасын немесе тиреоидинді қ ажетті мө лшерден кө п қ абылдауғ а байланысты басталатын тиреотоксикоз, аурудың бұ л тү рі екінші Базедов ауруы деп аталады.

Сонымен, тиреотоксикоз аурудың басталуының себептері кө п. Олардың арасындағ ы ен негізгісі жү йке жү йесінің, ә сіресе симпатикалық жү йесінің бұ зылуы болады. Ол эндокринді бұ зылыстарғ а соғ ады. Калқ анша безі гормондарын кө п шығ арады, негізгі алмасу ү рдісі ө згереді, еттерде, бауырда гликоген азаяды. Бұ л ө згерістер симпатикалық жү йке жү йесінің жағ дайын бұ зады. Сонымен ағ зада " теріс шең бер" пайда болады.

Диффузды-токсикалы жемсау, Базедов ауруы, тиреотоксикоз кө птеген жә не ә р тү рлі симптомдар береді. Бұ л симптомдарды негізгі жә не қ осымша (басқ а мү шелерден байқ алатындар) деп екі топқ а бө луге болады:

Негізгі кө ріністер:

1) Базедов ү штігі – кө здер бадрақ тануы, бездің ү лкеюі, жү рек соғ уы жиілеуі.

2) Мари-Шарко симптомдары қ олдың, аяқ тың, тілдің, бастың қ алтырауы (тремор).

3) Жү деп - арық тау.

4) Тершең дік.