Студопедия — Тұрақты коэффициентті екінші ретті сызықтық дифференциалдық теңдеулер
Студопедия Главная Случайная страница Обратная связь

Разделы: Автомобили Астрономия Биология География Дом и сад Другие языки Другое Информатика История Культура Литература Логика Математика Медицина Металлургия Механика Образование Охрана труда Педагогика Политика Право Психология Религия Риторика Социология Спорт Строительство Технология Туризм Физика Философия Финансы Химия Черчение Экология Экономика Электроника

Тұрақты коэффициентті екінші ретті сызықтық дифференциалдық теңдеулер






 

Бізге мына дифференциалдық теңдеу берілсін

y”+a1y’+a0y=f(x), (1)

мұнда a1, a0 тұрақты сандар. Егер f(x)≠ 0 болса, (1) теңдеу коэффициенттері тұрақты біртектес емес дифференциалдық теңдеу деп аталады. Егер f(x)≡0 болса, яғни

y”+a1y’+a0y=0, (2)

онда (2) теңдеу коэффициенттері тұрақты біртектес дифференциалдық теңдеу деп аталынады.

Әуелі біртектес теңдеуді қарастыралық. (2) теңдеуде y” -ті k2 -қа, y’ -ті k -ға, y -ті k0=1 -ге алмастырсақ алгебралық теңдеу аламыз:

k2+a1k+a0=0, (3)

мұнда k белгісіз сан.

(3) теңдеу (2) дифференциалдық теңдеудің характеристикалық теңдеуі деп аталады, ал оның түбірлері характеристикалық сандар деп аталады. (3) теңдеуді шешіп характеристикалық сандарды табады. (3) теңдеу квадрат теңдеу болғандықтан оның екі түбірі бар (нақты немесе комплекс түйіндес). Мынандай жағдайлар болуы мүмкін:

1. түбірлері нақты және әртүрлі k1, k2 (k1≠k2);

2. түбірлері нақты және өзара тең k1=k2, яғни екі еселі түбірлер;

3. түбірлері жорамал түйіндес сандар k1=ib, k2=-ib;

4. түбірлері түйіндес комплекс сандар k1=a+ib, k2=a-ib.

мұнда i -жорымал бірлік, i2=-1.

Осы әртүрлі жағдайларда біртектес коэффициенттері тұрақты сызықтық теңдеудің жалпы шешімдері таблицада келтірілген.

 

Характеристикалық сандар (2) теңдеудің жалпы шешімі
k1, k2 (k1≠k2) – нақты сандар
k1=k2=k – нақты сан
k1=ib, k2=-ib – түйіндес жорымал сандар
k1=a+ib, k2=a-ib – түйіндес комплекс сандар

 

Енді (1) біртектес емес теңдеуге көшелік. Оның жалпы шешімі (2) біртектес дифференциалдық теңдеудің жалпы шешімі мен (1) біртектес емес дифференциалдық теңдеудің кез-келген шешімінің қосындысына тең болады. Біз (2) біртектес теңдеудің жалпы шешімін білетін болғандықтан (таблицада келтірілген) біртектес емес теңдеудің кез-келген бір жалпы шешімін іздейміз.

Таблицадан көрініп тұрғанындай біртектес теңдеудің жалпы шешімінде кез-келген мән қабылдай алатын екі C1, C2 тұрақты сан бар. C1=1, C2=0 деп алып біртектес теңдеудің бір дербес шешімін табамыз, оны y1(x) деп белгілейік. Тап осы сияқты қылып C1=0, C2=1 деп алып біртектес теңдеудің екінші шешімін аламыз, оны y2(x) деп белгілейік. Мынандай анықтауыш құралық:

Бұл анықтауыш y1(x), y2(x) шешімдерінің вронскианы деп аталынады. Онда осы вронскианды қолдансақ (1) біртектес емес дифференциалдық теңдеудің бір дербес шешімі мынандай болады:

Енді жоғарыда айтқанды ескеріп біртектес емес дифференциалдық теңдеудің жалпы шешімін жаза аламыз:

Мұнда, әрине анықталмаған интегралды есептеуге тура келеді, ал көп жағдайда оның өзі едәуір қиындықтар тудырады. Біртектес емес теңдеудегі мүшенің арнайы түрде болған жағдайларында анықталмаған интегралдың көмегінсіз біртектес емес дифференциалдық теңдеудің дербес шешімінің бірін табуға болатын арнайы әдіс бар, бірақ біз бұл әдісті қарастырмаймыз.

 







Дата добавления: 2015-09-18; просмотров: 7656. Нарушение авторских прав; Мы поможем в написании вашей работы!



Картограммы и картодиаграммы Картограммы и картодиаграммы применяются для изображения географической характеристики изучаемых явлений...

Практические расчеты на срез и смятие При изучении темы обратите внимание на основные расчетные предпосылки и условности расчета...

Функция спроса населения на данный товар Функция спроса населения на данный товар: Qd=7-Р. Функция предложения: Qs= -5+2Р,где...

Аальтернативная стоимость. Кривая производственных возможностей В экономике Буридании есть 100 ед. труда с производительностью 4 м ткани или 2 кг мяса...

ТРАНСПОРТНАЯ ИММОБИЛИЗАЦИЯ   Под транспортной иммобилизацией понимают мероприятия, направленные на обеспечение покоя в поврежденном участке тела и близлежащих к нему суставах на период перевозки пострадавшего в лечебное учреждение...

Кишечный шов (Ламбера, Альберта, Шмидена, Матешука) Кишечный шов– это способ соединения кишечной стенки. В основе кишечного шва лежит принцип футлярного строения кишечной стенки...

Принципы резекции желудка по типу Бильрот 1, Бильрот 2; операция Гофмейстера-Финстерера. Гастрэктомия Резекция желудка – удаление части желудка: а) дистальная – удаляют 2/3 желудка б) проксимальная – удаляют 95% желудка. Показания...

ФАКТОРЫ, ВЛИЯЮЩИЕ НА ИЗНОС ДЕТАЛЕЙ, И МЕТОДЫ СНИЖЕНИИ СКОРОСТИ ИЗНАШИВАНИЯ Кроме названных причин разрушений и износов, знание которых можно использовать в системе технического обслуживания и ремонта машин для повышения их долговечности, немаловажное значение имеют знания о причинах разрушения деталей в результате старения...

Различие эмпиризма и рационализма Родоначальником эмпиризма стал английский философ Ф. Бэкон. Основной тезис эмпиризма гласит: в разуме нет ничего такого...

Индекс гингивита (PMA) (Schour, Massler, 1948) Для оценки тяжести гингивита (а в последующем и ре­гистрации динамики процесса) используют папиллярно-маргинально-альвеолярный индекс (РМА)...

Studopedia.info - Студопедия - 2014-2024 год . (0.012 сек.) русская версия | украинская версия